Φυσιολογικά, ο πόνος είναι ένα χρήσιμο μήνυμα, από κάποια πληγή ή φλεγμονή προς τα νεύρα και τον εγκέφαλο. Διαρκεί από λίγες στιγμές έως λίγες μέρες, και πάντα μόνο έως την επούλωση της πληγής/ φλεγμονής που τον προκάλεσε. Είναι το μήνυμα που κρούει τον κώδωνα του κινδύνου, ώστε να λάβουμε τα κατάλληλα μέτρα για να αντιμετωπίσουμε την εκάστοτε τραυματική κατάσταση.

Τι γίνεται όμως όταν ο πόνος παύει να είναι "ειλικρινής" και  μας βασανίζει συνεχώς χωρίς να έχει σαφή αφετηρία και εξήγηση; Υπάρχουν πολλά ήδη χρόνιου πόνου, στην ουσία όμως ο μηχανισμός τους είναι η υπερβολική έκκριση αδρεναλίνης, που καθιστά τα νεύρα υπερευαίσθητα και διατηρεί τον οργανισμό σε μια συνεχή κατάσταση υπερέντασης και επαγρύπνησης, ξεγελώντας τον να νομίζει πως αντιμετωπίζει μια ατέρμονη κρίση. Η έκκριση αδρεναλίνης πολλές φορές σχετίζεται με το στρες και την κατάθλιψη, δημιουργώντας έναν φαύλο κύκλο όπου τα συμπτώματα του πόνου επανατροφοδοτούν το άγχος κι αυτό με τη σειρά του τα σήματα πόνου.

Ο άνθρωπος που υποφέρει από χρόνιο πόνο έχει την τάση να αποτραβιέται από τις κοινωνικές επαφές και τη φυσιολογική ροή της ζωής, να απομονώνεται και να διακατέχεται από αισθήματα καταστροφολογίας, αυτολύπησης και συνεχούς εκνευρισμού, με εξάρσεις συναισθηματικής αντίδρασης προς τους άλλους. Αδυνατώντας να πείσει επαρκώς το περιβάλλον του για τους ανεξήγητους πόνους που νιώθει μπαίνει σε μια κατάσταση αμυντική, σε μια κατάσταση "μάχης ή φυγής" που αναπόφευκτα προκαλεί εντάσεις και κλυδωνίζει και τις πιο σταθερές σχέσεις.

Μόνο πρόσφατα άρχισε να  μελετάται επίσημα ως νόσημα ο χρόνιος πόνος. Μερικές μέθοδοι αντιμετώπισης που προτείνονται από την ιατρική κοινότητα είναι ο αδιατάρακτος οχτάωρος ύπνος, τεχνικές μυικής χαλάρωσης και αναπνοής, ψυχοθεραπεία, αερόβια σωματική άσκηση, αυστηρή οργάνωση της καθημερινότητας με ενσωμάτωση ευχάριστων συνηθειών στο πρόγραμμα (πχ βόλτα στη φύση, χαλαρωτικό μπάνιο) και τελικά μια κατάλληλη φαρμακευτική αγωγή.

Ωστόσο η ήδη επιβαρυμένη ψυχολογική κατάσταση και οι επιπτώσεις του χρόνιου πόνου στην κοινωνικότητα του ατόμου, καθιστούν πολλές φορές την αντιμετώπισή του δύσκολη έως αδύνατη. Σε κάθε περίπτωση, η ενημέρωση του ίδιου αλλά και του περιβάλλοντός του για τα συμπτώματα και την αντιμετώπισή τους είναι απαραίτητη για την όποια πιθανότητα θεραπείας ή έστω ανακούφισης του χρόνιου πόνου.

Τριανταφυλλιά Ηλιοπούλου